Ni sol, ni rosa, ni espadaña aguda
ni puerta abierta
en la desierta calle.
Tan sólo el viento
suelto.
El viento gris, desnudo
para un crimen o un sueño.
Mi amante o mi dueño.
Juana de Ibarbourou
აღარც მზე, აღარც ვარდი, აღარც ალესილი ბალახი.
კარებიც დაიკეტა,
მიტოვებულ ქუჩაში
ქარი დარჩა მარტო,
რუხი და შიშველი...
მეტის თარგმნას ჩემი ესპანური და მოთმინება არ ეყო, მაგრამ აუცილებლად, აუცილებლად მივუბრუნდები ხუანა დე იბარბურუს, ბოლომდე მოვუსმენ და იქნებ, წერილიც მივწერო.
ყოველთვის, როცა თოვლი მოდის და მე იმას ვაკეთებ, რაც დიდ სიამოვნებას არ მანიჭებს, სამხრეთ ამერიკას ვუბრუნდები და ახალ ადამიანებს ვეცნობი, რომლებიც დიდი ხნის წინ უნდა გამეცნო.
რას გავაკეთებდი სიამოვნებით? გერმანულის მაგივრად, ესპანურს ვისწავლიდი კარგად და არასოდეს გავჩუმდებოდი (პირდაპირი მნიშვნელობით არა). თბილ ქვეყნებში ვიცხოვრებდი და არასოდეს ჩავიცმევდი ჩექმებს. კანის ფერი მუქი მექნებოდა და ჭორფლებიც მეტი.
მაგრამ ახლა ყველაფერი ისეა, როგორც არის და როგორც უნდა იყოს, იმიტომ, რომ მე თვითონ ვისურვე ცივ ქვეყანაში ცხოვრება და სცენარისტმაც იმ გვერდზე დაიწყო წერა, რომელიც მე გადავუშალე.
ხუანა დე იბარბურუ ურუგვაელი პოეტი იყო. 1895 წელს დაიბადა მელოში, ურუგვაის სამხრეთ–აღმოსავლეთით, ბრაზილიის საზღვარზე. გაიზარდა და მონტევიდეოში გადავიდა, მაინც დიდხანს და თითქმის სიცოცხლის ბოლომდე წერდა ბუნებაზე, მერე სიყვარულსა და საკუთარ შეგრძნებებზე.
უცნაურია, რომ მისი ლექსები ძალიან მაგონებს მარინა ცვეტაევას პოეზიას. მისი ლექსების რუსულ თარგმანს გადავხედე (როგორც ყოველთვის, უნაკლოს) და იქ ნაკლებად დავინახე მსგავსება, ან შეიძლება დავინახე კიდეც, დღეს ყველა ქალი პოეტი, მგონი, ცვეტაევასავით წერს, ან ცდილობს წერდეს და თარგმნიდეს კიდეც.
ხუანა დე იბარბურუ მაინც განსაკუთრებულია, თუნდაც იმიტომ, რომ პატარა ქვეყანაში დაიბადა, რომელსაც სულ აწუხებს კომპლექსი, ხან არგენტინის და ხანაც უზარმაზარი ბრაზილიის მეზობლობის; ეკონომიკა არ გააჩნია, ჩვენსავით. სამაგიეროდ, სიამაყე და ბევრი სევდიანი მწერალი ჰყავს, როგორც სამხრეთს შეეფერება.
იბარბურუ ფემინისტი იყოო, ინტერნეტში წერენ. ყველა ქალი, პოეტი, ფემინისტია, ოღონდ იმ გაგებით არა, უმეტესობას როგორც ესმის და მერე ჩვენს დარწმუნებას ცდილობენ. ჩემი ხუანა დე იბარბურუ არ არის ისეთი, რადგან იცის, ნებისმიერი "იზმი" ფანატიზმთანაა ახლოს და ძალიან საშიშია.
მხოლოდ სიცოცხლის სიყვარულიზმია უსაფრთხო.
ახლა, როცა ეზრა მკითხავს, კიდევ რას ვაკეთებ, ვეტყვი, რომ მხოლოდ მაიაკოვსკის არ ვკითხულობ გერმანულ კვირადღეებში, ურუგვაელებსაც ვაკვირდები და ძალიან მინდა, მასაც წავუკითხო.
განსაკუთრებით ეს ლექსი, რომელიც შეიძლება ბევრ არაფერს გეუბნებოდეს, თუ ეს ენა არ გიყვარს და მთელ სულს არ დებ მასში, რომ თარგმნო და როგორმე გაიგო. ეზრას მოეწონება, ვიცი და ამიტომ მისია ეს ლექსი:
La hora
Tómame ahora que aun es temprano
Y que llevo dalias nuevas en la mano.
Tómame ahora que aun es sombría
Esta taciturna cabellera mía.
Ahora, que calza mi planta ligera
La sandalia viva de la primavera.
Ahora, que en mis labios repica la risa
Como una campana sacudida a prisa,
Después... ¡ah, yo sé
Que ya nada de eso más tarde tendré!
Que entonces inútil será tu deseo
Como ofrenda puesta sobre un mausoleo.
¡Tómame ahora que aun es temprano
Y que tengo reica de nardos la mano!
Hoy, y no más tarde. Antes que anochezca
Y se vuelva mustia la corola fresca.
Hoy, y no mañana. Oh amate, ¿no ves
Que la enredadera crecerá ciprés?
Tómame ahora que aun es temprano
Y que llevo dalias nuevas en la mano.
Tómame ahora que aun es sombría
Esta taciturna cabellera mía.
Ahora, que calza mi planta ligera
La sandalia viva de la primavera.
Ahora, que en mis labios repica la risa
Como una campana sacudida a prisa,
Después... ¡ah, yo sé
Que ya nada de eso más tarde tendré!
Que entonces inútil será tu deseo
Como ofrenda puesta sobre un mausoleo.
¡Tómame ahora que aun es temprano
Y que tengo reica de nardos la mano!
Hoy, y no más tarde. Antes que anochezca
Y se vuelva mustia la corola fresca.
Hoy, y no mañana. Oh amate, ¿no ves
Que la enredadera crecerá ciprés?
